Heiligen

- Zoeken

Heilige Bavo van Gent - 1 oktober

Sint Bavo

(° ca. 589 - † 1 oktober 654)
Patroon van de valkeniers

De heilige Bavo werd geboren als Allowin van Haspengouw. Hij was een zoon van Pippijn I van Landen en Ida van Nijvel. Zijn beide zusters, de heilige Gertrudis van Nijvel en de heilige Begga, werden eveneens heilig verklaard. 

Allowin had een wilde jeugd: hij verkocht zijn personeel als slaaf. Pas na het overlijden van zijn echtgenote, kwam hij tot inkeer onder de invloed van de heilige Amandus, de raadsman van zijn moeder. 

Hij trad toe tot de benedictijnerabdij van Sint-Pieter, gesticht door Amandus (de latere Sint-Baafsabdij) en nam de naam Bavo aan. Hij vergezelde de heilige Amandus op zijn missiereizen en deed veel werken van barmhartigheid. 

De laatste drie jaar van zijn leven trok hij zich terug als kluizenaar in een bos nabij de abdij en leidde een leven van strenge ascese. Waarschijnlijk stierf hij in het jaar 654. Bij zijn uitvaart gebeurde meteen al een wonder: een door de duivel bezeten vrouw raakte zijn lijk aan en werd onmiddellijk genezen.

Na zijn dood kwam zijn verering op gang. Het lichaam van Bavo werd overgebracht naar een kerk in Gent. Hoogstwaarschijnlijk verbleef hij tijdens zijn leven langere tijd in Mendonk bij Gent, waar hij door het bidden van een noveen tussen 1 en 9 oktober nog altijd wordt vereerd.
 
De heilige Bavo wordt aangeroepen om bijstand tegen kinkhoest. In de volksgeneeskunde gebruikte men daarvoor dit versje:

Wie van de kinkhoest wil genezen,
gaat naar Sint-Bavo als voor deze,
de heilige wordt ervoor geprezen.

Afbeelding: de heilige Bavo van Gent door Geertgen tot Sint-Jans (Gerrit van Haarlem), ca. 1466-1499.

Weerspreuken

Als het regent op Bamis,
dan komt er een natte Kerstmis.

De maand oktober begint met de naamdag van Sint-Bavo. Hij werd 'de patroon van de goede oogst' genoemd. Op zijn naamdag werden in de katholieke Kerk speciale vieringen georganiseerd: de Bavo-mis, in de volksmond ingekort tot 'Bamis'.

Er was destijds een bijzondere devotie voor Sint-Bavo:

Wie offert eene kaarse voor Sint-Bavo,
ontbreekt het nooit aan turf of hout,
aan olie noch aan smout.

Van Sint-Bavo werd gezegd dat hij de eerste beukennootjes uit de bomen liet vallen, een ware lekkernij voor zowel mens als dier. 'Bamisweer' is traditioneel een synoniem voor herfstig weer.